Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, akaryakıt sektöründe usulsüz fatura kullanımının önüne geçmek ve vergi kaybını engellemek amacıyla geliştirdiği Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi’nin (UTTS) altyapı çalışmalarını tamamladı. UTTS, akaryakıt alan vergi mükellefi araçları otomatik olarak tanıyarak, fiş ve faturalarda bu bilgilerin yer almasını sağlayacak. Bu sistemle araç plakalarının manuel olarak sisteme girilmesinden kaynaklanan usulsüz fatura uygulamaları sona erecek.
Vergi Kaybı Önlenecek
Gelir İdaresi Başkanlığı, UTTS sayesinde akaryakıt sektöründe usulsüz fatura kullanımından kaynaklanan ve her yıl 15 milyar lirayı bulan vergi kaybını önlemeyi hedefliyor. UTTS, devletin vergi güvenliğini sağlarken, aynı zamanda akaryakıt sektöründe rekabet ortamı oluşturacak.
UTTS’nin Zorunlulukları ve Faydaları
UTTS, sadece vergi mükellefi olan kişi ve kuruluşlar için zorunlu olacak. Bu kişi ve kuruluşların, iş yerlerine ait veya kiralama yoluyla edindikleri taşıtlara taşıt tanıma birimini 31 Aralık 2024’e kadar taktırmaları gerekecek. Bireysel taşıt sahipleri ise sistemden isteğe bağlı şekilde faydalanabilecek. 2024 yılından sonra, UTTS kapsamında düzenlenmeyen belgeler, vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılacak ve vergi indirimine konu edilemeyecek.
Manuel Giriş Tarih Oluyor
Türkiye’de trafiğe kayıtlı 29 milyon taşıtın 8 milyona yakını akaryakıt harcamalarını gider göstererek vergi indirimi elde eden araçlardan oluşuyor. Mevcut sistemde akaryakıt dolumu yapılan aracın plaka bilgisi manuel olarak giriliyor, bu da usulsüz fatura oluşturma riskini artırıyor. UTTS ile 2025 başından itibaren bu tür uygulamaların sona ermesi bekleniyor.
Sistemin İşleyişi ve Paydaşları
UTTS’nin kurulum ve işletme görevi Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne verildi. Sistem kapsamında yükümlü kılınan taşıtların yakıt depo girişlerine, taşıt tanıma birimi takılacak. Akaryakıt istasyonlarındaki pompa tabancasına takılan taşıt tanıma okuyucu cihaz, plaka bilgilerini otomatik olarak kaydedecek ve vergi mükelleflerinin yakıt dolum işlemlerinde manuel giriş yapılması mümkün olmayacak.
Kayıt ve Kurulum Süreci
UTTS’ye ilişkin düzenlemeler, Resmi Gazete’nin 5 Ekim 2023 tarihli sayısında yayımlandı. Sistemin “www.utts.gov.tr” adresli portalı mart ayında paydaşların kullanımına açıldı. Ağustos ayına kadar akaryakıt istasyonlarına ilişkin teknik hazırlıkların tamamlanması planlanıyor. UTTS donanımlarının montaj, onarım ve servis işlemlerini sadece Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünün yetkilendirdiği firmalar yürütecek.
