Avrupa ülkelerinde market alışverişinin maliyeti karşılaştırıldı, ortaya dikkat çeken bir tablo çıktı. Numbeo’nun verileri, ülkeler arasındaki fiyat farkının boyutunu gözler önüne sererken Türkiye’nin listedeki konumu da merak uyandırdı. Gıda fiyatlarının seviyesi bakımından birçok Avrupa ülkesinin gerisinde kalan Türkiye, fiyat artış hızında ise listenin en dikkat çekici ülkesi oldu. İşte Avrupa’da market fiyatları ve gıda enflasyonuna ilişkin çarpıcı sonuçlar!
Avrupa genelinde market fiyatlarını karşılaştıran Numbeo endeksi, ülkeler arasındaki alışveriş maliyetlerinde büyük farklılıklar olduğunu ortaya koydu. Temel gıda ürünlerinden oluşan 18 kalemlik sepetin fiyatı, kıtanın en pahalı ve en ucuz ülkeleri arasında neredeyse 100 euro değişirken Türkiye’nin tablodaki yeri de dikkat çekti. Market fiyatlarında Avrupa Birliği ortalamasının altında kalan Türkiye, gıda fiyatlarındaki artış hızında ise zirveye yerleşti. İşte Avrupa’nın market fiyatları karşılaştırmasında öne çıkan rakamlar…
TÜRKİYE’DE GIDA FİYATLARI 5 YILDA YÜZDE 752 ARTTI
Avrupa ülkelerindeki market fiyatlarını karşılaştıran araştırmada Türkiye, fiyat seviyesi ve gıda enflasyonu açısından farklı bir tablo ortaya koydu. Avrupa Birliği ortalamasının 100 puan kabul edildiği endekste Türkiye’nin puanı 82,1 olarak hesaplandı. Böylece ülkedeki market fiyatlarının AB ortalamasının altında kaldığı görüldü.
Ancak fiyat artış hızında durum tersine döndü. Türkiye, Avrupa genelinde gıda enflasyonunun en yüksek olduğu ülke olarak öne çıktı. Araştırmada, 2021-2026 döneminde Türkiye’deki gıda fiyatlarının toplam yüzde 752 arttığı belirtildi. Bu tablo, market ürünlerinin diğer Avrupa ülkelerine kıyasla daha düşük fiyatlı olmasına rağmen Türkiye’deki tüketicilerin son beş yılda çok daha hızlı fiyat artışlarıyla karşılaştığını ortaya koydu.
AVRUPA’NIN EN PAHALI VE EN UCUZ ÜLKESİ ARASINDA BÜYÜK FARK
Market alışverişinin en yüksek maliyetle yapıldığı ülke İsviçre oldu. Endekste 189,2 puana ulaşan İsviçre’deki market fiyatlarının, Avrupa Birliği ortalamasından yüzde 89,2 daha yüksek olduğu belirlendi. Listenin son sırasında ise 57,2 puanla Moldova yer aldı. İki ülke arasındaki fiyat farkı, temel ihtiyaç ürünlerinden oluşturulan alışveriş sepetinde de kendini gösterdi. Araştırmaya göre 18 farklı ürünü içeren standart market sepetinin AB genelindeki ortalama maliyeti 69,84 euro olarak hesaplandı. Aynı ürünleri satın almak isteyen bir tüketicinin İsviçre’de 137,90 euro, Moldova’da ise yalnızca 41,10 euro ödemesi gerekiyor. Böylece iki ülke arasında aynı alışveriş sepeti için 96,80 euroluk fiyat farkı oluştu. İsviçre’deki sepet maliyetinin Moldova’nın üç katını aşması, Avrupa ülkeleri arasındaki fiyat farklılıklarının boyutunu gözler önüne serdi.
MARKET ALIŞVERİŞİNİN EN PAHALI OLDUĞU ÜLKELER SIRALANDI
Avrupa’da market fiyatlarının en yüksek olduğu ülkeler sıralamasında İsviçre’nin ardından Kuzey Avrupa ülkeleri dikkat çekti. İzlanda 183,6 puanla ikinci sıraya yerleşirken, Norveç 154,4 puanla üçüncü oldu. Bu ülkeleri 134,9 puanla Lüksemburg ve 128,4 puanla Danimarka takip etti.
Fransa’da market alışverişinin maliyeti Avrupa Birliği ortalamasının yüzde 27,5 üzerinde hesaplandı. İspanya ise 89,7 puanla AB ortalamasının altında kalan büyük ekonomiler arasında öne çıktı. Avrupa Birliği üyesi ülkeler içerisinde en düşük market fiyatlarının görüldüğü ülke Romanya oldu. Endekste 66,7 puan alan Romanya, birlik ortalamasının oldukça altında yer aldı. Bu sonuçlar, Avrupa’da market alışverişi için ödenen tutarların ülkelerin ekonomik koşullarına ve yaşam maliyetlerine göre önemli ölçüde değiştiğini gösterdi.
EKMEK FİYATLARINDA ÜÇ KATLIK FARK! ALIM GÜCÜ TABLOYU DEĞİŞTİRİYOR
Ülkeler arasındaki fiyat farklılıkları, en temel gıda ürünlerinde de belirgin şekilde hissediliyor. Araştırmada 500 gramlık beyaz ekmeğin Danimarka’daki fiyatı 3,18 euro olarak kaydedilirken, Bulgaristan’da aynı ürünün 1,02 euroya satıldığı belirtildi.
Böylece Danimarka’da ekmek satın almak için ödenen tutarın Bulgaristan’dakinin üç katından fazla olduğu görüldü. Uzmanlar, Avrupa genelinde market fiyatlarının farklılaşmasında işçilik giderleri, enerji maliyetleri, ulaşım masrafları ve vergi politikalarının etkili olduğuna dikkat çekiyor. Ancak ülkelerdeki gelir seviyesi ve tüketicilerin satın alma gücü de gerçek yaşam maliyetinin belirlenmesinde önemli rol oynuyor. Eurostat verilerine göre Avrupa Birliği’ndeki haneler, toplam harcamalarının ortalama yüzde 13,6’sını gıda ve alkolsüz içeceklere ayırıyor. Konut giderleri ve faturaların hane bütçesindeki payı ise yüzde 23,6’ya ulaşıyor.
Romanya’da gıda harcamalarının toplam hane bütçesi içerisindeki payının yüzde 23,1 olması da dikkat çekiyor. Bu durum, market fiyatlarının görece düşük olduğu ülkelerde bile gıda alışverişinin aile bütçesi üzerinde önemli bir yük oluşturabileceğini gösteriyor. Araştırmadaki fiyat karşılaştırmaları nominal tutarlar üzerinden yapıldığı için ülkelerdeki ücretler ve satın alma gücü dikkate alındığında sıralamanın tüketiciler açısından farklı anlamlar taşıyabileceği belirtiliyor. Dolayısıyla bir ülkede market ürünlerinin euro cinsinden daha ucuz olması, o ülkede yaşayanların gıdaya daha kolay ulaşabildiği anlamına gelmiyor.
